Formula 1’in 2026 Teknik Kurallarıyla Hayatımıza Girecek Yeni Terimler ve Anlamları
Formula 1’in 2026 sezonunda yürürlüğe girecek yeni teknik kuralları, beraberinde alışılması gereken birçok yeni terimi de getiriyor. DRS’nin (Drag Azaltma Sistemi) devre dışı bırakılmasıyla birlikte, “aktif aerodinami”, “boost”, “overtake (geçiş) modu” ve “recharge (şarj)” gibi kavramlar öne çıkacak. Bu terimler, yeni şasi ve güç ünitesi düzenlemelerinin temelini oluşturuyor ve sezon boyunca sıkça gündemde olacak. İşte 2026 Formula 1 sezonunda sıkça duyacağımız bu terimlerin detaylı açıklamaları:
Aktif Aerodinami
15 sezon boyunca kullanılan DRS sisteminin yerini 2026 itibarıyla “aktif aerodinami” alacak. Bu sistemde hem ön hem de arka kanat açıları, iki farklı moda geçebilecek şekilde ayarlanabiliyor. “Düzlük modu”nda ön ve arka kanat flapları, pist üzerinde önceden belirlenmiş aktivasyon bölgelerinde açılarak hava direncini azaltacak. DRS’den farklı olarak, öndeki araca bir saniyeden daha yakın olma şartı aranmayacak.
“Viraj modu”nda ise ön ve arka kanat flapları, virajlarda ihtiyaç duyulan yüksek yere basma kuvveti için standart pozisyonda kalacak. Bu, kanatların “düzlük modu”na geçmeden önceki varsayılan aerodinamik ayarı olacak. Aktif aerodinami sistemi, DRS gibi doğrudan bir geçiş yardımı sunmasa da, araçların ve yeni güç ünitelerinin verimliliğini artırmayı hedefliyor.
Islak zemin koşullarında daha fazla yere basma kuvvetine ihtiyaç duyulursa, yarış kontrolü tarafından “kısmi aero modu” devreye alınabilecek. Bu modda ön kanatlar “düzlük modu”nda, arka kanatlar ise “viraj modu”nda çalışabilecek. “Aktif aerodinami”, “düzlük modu” ve “viraj modu” terimleri, daha önce kullanılan ve kafa karışıklığı yaratan “X-modu” ve “Y-modu”nun yerini alacak.
Geçiş Modu (Overtake Mode)
2026 sezonunda geçişleri kolaylaştıracak ana yardımcı unsur “geçiş modu” olacak. Pilotlar, belirlenen aktivasyon noktalarında öndeki araca bir saniye yaklaştıklarında, bir sonraki turda ekstra +0,5 MJ enerji kullanma hakkı elde edecekler. Bu aktivasyon noktaları her Grand Prix hafta sonunda FIA tarafından önceden belirlenecek.
Öndeki aracın enerji kullanımı 290 km/s hızdan sonra azalırken, arkadaki araç “geçiş modu”nu devreye alarak 337 km/s hıza kadar tam 350 kW güç kullanabilecek. Bu uygulamanın, geçişlerin sayısını artırması bekleniyor. “Geçiş modu” terimi, 2026 düzenlemelerinde daha önce “manuel geçiş modu” (MOM) olarak adlandırılan sistemi de tamamen değiştirmiş olacak.
Boost
2026’da “boost”, enerji geri kazanım sistemi (ERS) ile toplanan batarya gücünün, pilot tarafından pistin herhangi bir noktasında ve istenilen zamanda direksiyon üzerindeki bir düğmeyle kullanılmasını ifade edecek. Bu sistem, son yıllarda kullanılan ERS mantığıyla benzerlik gösteriyor.
Boost, bir tur boyunca kısa aralıklarla ya da daha büyük bir enerji patlaması şeklinde, rakibe atak yapmak veya savunma amacıyla kullanılabilecek.
Şarj (Recharge)
“Şarj” terimi, adından da anlaşılacağı üzere, pilotların bataryalarını geri kazanılan enerjiyle yeniden doldurma sürecini ifade ediyor. Bu işlem; frenleme anında, kısmi gazda, düzlüğün sonunda motor gücünün kısıtlanmasıyla veya klasik “lift and coast” (erken gaz kesme) yöntemiyle gerçekleştirilebiliyor. Şarj işlemi, elektronik kontrol ünitesi (ECU) üzerinden büyük oranda otomatik olarak yönetilecek; ancak pilotun gazdan erken çekilmesi gibi durumlarda manuel olarak da devreye girebilecek.
2026 Formula 1 sezonunda sıkça duyacağımız bu yeni terimler, hem araç teknolojilerinde hem de yarış stratejilerinde önemli değişikliklere işaret ediyor.
Kaynak: The Race // https://www.the-race.com/formula-1/boost-overtake-mode-active-aero-recharge-key-2026-terms-explained/
