2026 MotoGP sezonu başlarken, insanların aklına takılan soruların başında Shakedown ile resmi testlerin farkı yer alıyor. Peki iki test seansı arasında ne tür bir farklılık var? MotoGP Concession (imtiyaz) sistemi, Toprak Razgatlıoğlu ve Yamaha için neden avantajlı?
MotoGP, normalde de en çok takip edilen motor sporları kategorisinin başında yer alsa da 2026’da Türkiye için durum daha farklı olacak. Son senelerde Toprak Razgatlıoğlu ile Superbike sınıfına çok fazla odaklanan Türk taraftarlar, 2026’dan itibaren MotoGP’ye daha fazla ağırlık verecekler.
Dolayısıyla MotoGP’ye dair bazı kavramlar, daha fazla araştırılıyor.
2026 MotoGP sezonu öncesinde çalışmalar Malezya’nın Sepang pistindeki Shakedown sürüşleriyle başladı. Testleri yakından takip edenler Shakedown ile normal testlerin farkını anlamış olabilirler ancak tam olarak ne fark olduğunu bilmeyenler için açıklayalım.
MotoGP’de Shakedown testlerine büyük ölçüde üreticilerin test takımları ve sürücüleri katılırken resmi testlere yarış takımları ve yarış sürücüleri katılabiliyorlar. Shakedown testlerinde tek bir istisna bulunuyor, o da İmtiyaz Sistemi’nde D klasmanında yer alan üreticiler. D klasmanında yer alan üreticilerin yarış takımları ve yarış sürücüleri, resmi testler dışında Shakedown testlerine de katılabiliyorlar.
Yamaha, 2026 MotoGP sezonu öncesinde İmtiyaz (Concession) Sistemi’nde yer alan tek üretici olduğu için; Yamaha fabrika takımında yer alan Fabio Quartararo ve Alex Rins ile Pramac Yamaha takımında yer alan Jack Miller ve Toprak Razgatlıoğlu, Sepang’daki Shakedown testlerine katılabildiler.
MotoGP’de concession (imtiyaz) kuralları, performansı düşük üreticilerin rekabet gücünü artırmak ve griddeki farkları dengelemek için uygulanır. Sistem sonuçlara göre dinamik olarak güncellenir.
MotoGP Concession (İmtiyaz) Sistemi Nedir?
Concession sistemi; üreticilere, test yapma, motor geliştirme ve wildcard gibi alanlarda ek haklar veya kısıtlamalar getirir. Üreticiler sezon içindeki performanslarına göre A–B–C–D olmak üzere dört kategoriye ayrılır.
Performans ölçütü:
- Son X yarıştaki (genellikle son sezon + güncel sezon) kazanılan puanlar
- Galibiyetler
- Podyumlar
- Genel rekabet seviyesi
Concession Kategorileri ve Haklar
🔴 Rank A – En Güçlü Üreticiler (En Az İmtiyaz)
Örnek: Ducati (son yıllarda)
Kurallar:
- ❌ Sezon içinde motor geliştirme yasak
- ❌ Wildcard yok
- ❌ Ek test günü yok
- ✅ Sadece sınırlı sayıda özel test
- ❌ Motor sayısı artırılamaz
Amaç: Dominasyonu sınırlamak
🟠 Rank B – Rekabetçi Ama Zirvede Değil
(Geçiş kategorisi)
Kurallar:
- ❌ Wildcard çok sınırlı
- ❌ Motor geliştirme yasak
- ⚠️ Test imkânları kısıtlı
- ⚠️ Bazı teknik esneklikler olabilir
🟡 Rank C – Gelişim Sürecindeki Üreticiler
Honda, geçen sene D klasmanında yer alırken, sadece 1 puan fark ile C klasmanına düştü.
Kurallar:
- ✅ Sınırlı wildcard hakkı
- ⚠️ Kısıtlı ama artırılmış test imkânı
- ❌ Sezon içi motor geliştirme hâlâ yasak
🟢 Rank D – En Fazla İmtiyaza Sahip Üreticiler
Örnek: Yamaha (2024–2026 başı), geçmişte Aprilia
Kurallar (EN ÖNEMLİLER):
- ✅ Sezon içinde motor geliştirme SERBEST
- ✅ Wildcard kullanımı SERBEST
- ✅ Ek test günleri
- ✅ Testlerde fabrika + tam zamanlı sürücüler piste çıkabilir
- ✅ Daha fazla lastik hakkı
- ✅ Geliştirme motoru homologasyona bağlı değil
👉 Bu yüzden Sepang Shakedown’da Yamaha’nın tüm tam zamanlı sürücüleri piste çıkabildi.
Concession Durumu Sezon İçinde Değişir mi?
Evet.
MotoGP’de concession durumu:
- Sezon ortasında
- Belirli yarış sayıları sonunda
- Puan ve galibiyet eşiklerine göre
güncellenebilir.
Örnek:
- Rank D bir üretici 2+ yarış kazanırsa → Rank C’ye düşer
- Uzun süre podyum/galibiyet alamayan üretici → Rank D’ye çıkabilir
MotoGP İmtiyaz sistemi Toprak Razgatlıoğlu ve Yamaha Açısından Neden Avantajlı?
Toprak Razgatlıoğlu’nun MotoGP’ye Yamaha ile geçişi, concession (imtiyaz) sistemi sayesinde çok daha sağlıklı ilerliyor.
Çünkü:
- Yamaha Rank D olduğu için
- Toprak:
- Daha fazla test yaptı
- Sezon içinde gelişen motosiklet kullanacak
- Yeni V4 motoru yarış sırasında bile güncellenebilecek
Bu, çaylak bir sürücü için çok büyük avantaj.
Özet Tablo
| Kategori | Motor Geliştirme | Wildcard | Test Hakkı |
|---|---|---|---|
| Rank A | ❌ | ❌ | Çok sınırlı |
| Rank B | ❌ | ❌ | Sınırlı |
| Rank C | ❌ | ⚠️ | Orta |
| Rank D | ✅ | ✅ | Geniş |
