Formula 1 pilotları, 2026 sezonunda şimdiye kadar en yüksek lastik aşınmasının yaşandığı yarışa Barcelona Grand Prix’sinde çıkıyor. Pazar günkü yarışın adeta bir “aşınma festivali” olacağı endişeleri gündemde.
Cuma günü Barselona’da hava sıcaklıklarının artması ve pist sıcaklığının 52°C’ye ulaşması, sürücülerin aşırı lastik aşınmasıyla karşı karşıya kalmasına yol açtı.
Haas pilotu Ollie Bearman, “Açıkçası berbat. Bu lastiklerde artık çok fazla hava var ve tam bir kabus. Aşınma çok fazla, tek turda bile ciddi aşırı ısınma var,” ifadelerini kullandı. “İkinci turu denemenin anlamı yok, bu pistte bu hep böyleydi ama şimdi daha da kötüleşmiş durumda. Sağ ayağımızın altında çok fazla güç var ama bu kocaman balon gibi lastiklerle tutuş çok az.”
Bearman’ın “kocaman balon” benzetmesi, Pirelli’nin bu yıl yeni nesil araçlar ve güç ünitelerine yanıt olarak belirlediği yüksek lastik basınçlarına atıfta bulunuyor. Pirelli, 2026 lastiklerini FIA ve takımların öngördüğü yere basma kuvveti seviyelerine göre üretmek zorunda kaldı ancak bu hedeflerin şimdiden aşıldığı düşünülüyor.
2025 Barselona hafta sonunda ön ve arka lastiklerin minimum başlangıç basıncı sırasıyla 26.0 psi ve 22.0 psi olarak belirlenmişti. Bu yıl ise arka lastik basıncı 25.0 psi’ye çıkarıldı. Geçen yıl öngörülen dengeye ulaşan tur basınçları önler için 28.0 psi, arkalar için 24.0 psi idi. Bu yıl ise bu değerler 26.5 psi ve 25.5 psi olarak revize edildi.
Ancak Pirelli, Cuma günkü sürüşlerin ardından yaptığı analizle minimum başlangıç lastik basınçlarını önde ve arkada 1 psi düşürdü. Böylece yeni değerler ön için 25.0 psi, arka için 24.0 psi oldu. Bunun nedeni, lastiklerin öngörülen denge basınçlarının da üzerine çıkmasıydı.
Cumartesi günü uygulanacak bu daha düşük minimum başlangıç basıncı, lastiklerin beklenen denge basıncına ulaşmasını sağlayacak ve teorik olarak lastiklerin “kocaman balon” hissini azaltacak.
‘Tek atımlık’ sıralama turları?
Pirelli başmühendisi Simone Berra, Barselona’da yumuşak (C4) ve orta (C3) hamurları “tek tur lastiği” olarak nitelendirdi. Yani pilotlar, sıralama turlarında hata yapmaları halinde ikinci bir şans elde edemeyebilir.
Berra, “Performansı geri kazanmak çok, çok zor,” dedi. “Sorun, lastikleri soğutmakta. Çift soğutma turu yapsanız bile çok karmaşık, karkas sıcaklığı çok yüksek kalıyor. Sıralama için ilginç, pilotlar tek atımda şans bulacak. Takımlar veya pilotlar hata yaparsa, önceki yarışlara göre performansı geri kazanmak çok daha zor olacak.”
Barselona’da sıralama turuna hazırlıkta, Montreal ve Monaco’daki önceki iki yarışın aksine, pilotların lastikleri ideal sıcaklık aralığına getirmesi için farklı bir yaklaşım gerekiyor. O pistlerde lastiklere yeterli enerji aktarmak zorken, Barselona’da lastiklerin fazla ısınmaması için dikkatli olunmalı.
Berra, “Takımlar, sıcaklıkları hazırlamak ve ön ile arka aks sıcaklıklarını doğru şekilde dengelemek için çok yumuşak bir ısınma turu yapmaya çalışıyor. Yarın için kilit nokta bu olacak çünkü arka aksı aşırı ısıtmadan, ön tarafı doğru aralıkta tutmak çok önemli. Sıralama turunda 1. virajda tereddüt yaşamamak için buna dikkat edilmeli,” dedi.
Barselona’da yüksek aşınma her zaman bir faktör olsa da, Lewis Hamilton, “Burada geçirdiğim yılların hepsinde muhtemelen en düşük tutuşa sahibiz. Lastikler sadece bir tur dayanıyor,” yorumunu yaptı.
Yarışta ‘aşınma festivali’ bekleniyor
Audi pilotu Nico Hulkenberg, “Pazar günü bir aşınma festivali olacak,” öngörüsünde bulundu. Audi’nin Ocak ayındaki sezon öncesi testlerine kıyasla Barselona’daki hissi sorulan Hulkenberg, “Çok sıcak koşullarda, pist sıcaklığı 50°C’ye ulaştığında, hiçbir şey için yeterince iyi hissettirmez çünkü her şey için fazla sıcak,” dedi.
Yaşanan sorun, üzerinden çalışılarak iyileştirilebilen lastik yüzeyinde tırtıklanma (graining) değil, klasik ve geri döndürülemez bir lastik aşınması olarak öne çıkıyor.
Berra, “Bugün (Cuma antrenmanlarında) ön ve arka aksta yüksek seviyede termal bozulma gördük. Bazı takımlar başta arka tarafla, sonra önle, bazıları ise tam tersiyle daha çok mücadele etti. Ancak temelde hem ön hem arka lastikler yüksek yüzey sıcaklığı ve yüksek termal bozulmadan muzdaripti. Bunlar yarışın ana başlıkları olacak. Tur başına iki-üç ondalık kayıp seviyesinde yüksek aşınma rakamları gördük, bu oldukça büyük bir değer. Bunun ana nedeni pistin karakteristiği, pürüzlülüğü, pist düzeninin yarattığı enerji ve yüksek pist sıcaklıkları,” ifadelerini kullandı.
Pazar günü strateji çeşitliliğinin artması bekleniyor. Pirelli, Barselona’ya getirdiği üç lastik hamuru (C2-C3-C4) arasında büyük bir performans farkı gözlemlemedi.
Berra, “C3 (orta) ve C4 (yumuşak) daha tutarlı tutuş seviyesi, daha az kayma ve lastikte daha fazla diş etkisi gösterdi. Ancak genel olarak aşınma seviyesi, sonunda C2 (sert) ile oldukça benzerdi. Yani kullanılan üç hamur arasında belirgin bir fark görmedik. Bu önemli, çünkü pazar günü için öne çıkacak bir hamur yok. Bizim açımızdan C3 ve C4 yeterli tutarlılık sunmalı ve yarış bölümü bazında C2 ile de oldukça benzer olacaktır,” dedi.
Pirelli’ye göre iki pit stop stratejisi “büyük olasılıkla” tercih edilecek, ancak “üç pit stoplu bir yarış da mümkün olabilir.”
Berra, “Kim bilir? Bu aşınma seviyesiyle yönetim gerekecek ve yine üç hamur da kullanılmaya aday. Bizim açımızdan önceki yarışlara göre farklı bir tablo var,” dedi.
Yüksek aşınma, Barselona’da erken pit stopların avantajını artırıyor ve Berra, bunun bazı pilotları erkenden pit’e çekmeye teşvik edeceğini belirtti.
“Bence takımlar sürüş bölümlerini fazla uzatmaya çalışmayacak, çünkü sonunda bu işe yaramıyor. Takımların hedeflediği bir bölüm uzunluğu olacak ve kesinlikle erken pit stop yapanlara tepki verecekler. Ayrıca, bu kadar yüksek aşınmada erken pit stop avantajı çok güçlü. Potansiyel olarak erken pit stop yapan sürücüler görebiliriz. Diğerlerini de erken pit stopa zorlayacaklar. Böylece üç pit stoplu bir yarış ya da farklı bir yaklaşım görebiliriz. Yarışın sonunda lastik performansı farkı yaratmak için bölümleri biraz daha uzatmayı deneyebilirler. Bu da pist üstünde mücadeleleri artırabilir. İlginç bir senaryo olacak,” ifadelerini kullandı.
Kaynak: The Race // https://www.the-race.com/formula-1/f1-drivers-2026-barcelona-gp-nightmare-huge-balloon-tyres/
