Monako Grand Prix’sinden iki hafta geçmesine rağmen, tartışmalı ceza krizi nedeniyle Formula 1’de hâlâ kesin bir sonuç açıklanmadı ve belirsizlik devam ediyor.
Monte Carlo’daki ceza yağmuru sonrası yaşanan gelişmeler, son bir haftada daha da karmaşık bir hâl aldı. Alpine’in Pierre Gasly’ye verilen cezaları iptal ettirmesi ve Gasly’nin podyuma geri dönmesi, yeni itiraz ve protesto dalgasını tetikledi.
Olağan dışı bir dizi olay, Formula 1’i hukuki ve sportif açıdan karmaşık bir çıkmaza sürükledi ve çözümden hâlâ uzak bir tablo ortaya çıktı.
Peki bundan sonra ne olacak ve önümüzdeki günlerde neler bekleniyor?
Monako’da Ne Yaşandı?
Mercedes pilotu Andrea Kimi Antonelli, Monako’da üst üste beşinci galibiyetini elde ederken, Ferrari’den Lewis Hamilton ikinci sırada finiş gördü. Ancak podyumun son basamağı için yarış sonrası yaşanan değişiklikler büyük tartışma yarattı.
Gasly, damalı bayrağı üçüncü sırada geçti fakat pit yolunda hız sınırını aştığı gerekçesiyle aldığı iki ceza sonrası yedinciliğe geriledi. Bu gelişme, Isack Hadjar’ın üçüncü sıraya yükselmesini ve Red Bull ile ilk podyumunu elde etmesini sağladı.
Gasly, Monako’da yarış sırasında 60 km/s pit yolu hız sınırını aşan beş pilottan biriydi. Diğer isimler ise Hamilton, Mercedes’ten George Russell, McLaren’den Oscar Piastri ve Gasly’nin takım arkadaşı Franco Colapinto oldu.
Hamilton, cezasını güvenlik aracı periyodunda çektiği için pozisyon kaybetmedi. Piastri de benzer şekilde çok az etkilendi. Ancak Gasly podyumu kaybetti, Russell ise Mercedes’in hatası nedeniyle cezasını doğru şekilde çekemedi ve ek olarak geçiş cezası aldı; bu da puan dışında kalmasına yol açtı.
Pit yolunda hız sınırı ihlallerinin olağanüstü yüksek olması dikkat çekti. Tüm pilotların sınırı yalnızca 0.1 km/s ile aştığı (Gasly, iki ihlalinden birinde 0.4 km/s ile sınırı geçti) ortaya çıkınca şüpheler daha da arttı.
Yarış sonrası Alpine, FIA’ya inceleme talebinde bulunduğunu açıkladı. Şok edici bir hata tespit edilince Alpine, inceleme hakkı kazandı.
Yarış zamanlamasından sorumlu Formula One Management, FIA’nın kararında yer alan açıklamaya göre, pit yolunda 77 cm’lik bir ölçüm hatası olduğunu ve bu nedenle araçların hızlarının yanlış değerlendirildiğini kabul etti.
F1 Takımları Neden İtiraz Ediyor?
Alpine, itirazının ardından podyumu ve beraberindeki 15 puanı geri aldığı için memnun olsa da, diğer takımlar adaletsizlik yaşandığını düşünüyor.
Mercedes, Monaco Grand Prix’sinin sonucunun gözden geçirilmesi için FIA’ya başvurdu ve Russell’a verilen cezaların iptal edilmesi gerektiğini savunacak. Bu başvuru, Barselona-Catalunya Grand Prix’si sırasında yapıldı ve ilgili duruşma Cumartesi günü gerçekleşecek.
Mercedes, 12. sıraya gerileyen Russell’ın muhtemel bir podyum şansını kaybettiğini ve bu puanların şampiyonluk mücadelesinde kritik olabileceğini belirterek, puanların geri verilmesini talep ediyor.
Salı günü, Red Bull ve McLaren’in de itiraz başvurusu yaptığı ortaya çıktı. Red Bull, Hadjar’ın podyumunu ve kaybedilen üç puanı geri almak istiyor.
Mercedes’in başvurusundan farklı olarak, McLaren ve Red Bull, FIA Uluslararası Temyiz Mahkemesi’ne başvurdu. Paris’te bağımsız bir kurul, bu başvuruları inceleyecek.
McLaren yaptığı açıklamada, “FIA’nın yargı süreçlerine ve yarış hakemlerinin rolüne tam saygı duymakla birlikte, bu olayın sportif adalet, düzenleyici tutarlılık ve rekabetin bütünlüğü açısından önemli soruları gündeme getirdiğine inanıyoruz,” ifadelerine yer verdi.
“Monako Grand Prix hafta sonunda ve her yarışta tüm takımlar, pit yolundaki hız sınırıyla ilgili düzenlemeler ve o anki uygulamalar doğrultusunda hareket etti. Takımlar, prosedürlerini buna göre ayarladı ve gerektiğinde hakemlerin verdiği cezaları kabul edip uyguladı.
“Bizim görüşümüze göre, cezaların sonradan kaldırılması, kurallara ve hakem kararlarına uygun hareket eden bazı takımların dezavantajlı duruma düşmesine yol açıyor. Bu da sportif eşitsizlik yaratma ve FIA Spor Yönetmeliği’nin tutarlı şekilde uygulanmasına olan güveni zedeleme riski taşıyor.
“İtiraz kararımız herhangi bir rakibe yönelik değildir. Aksine, Şampiyona’nın tüm katılımcılar için düzenlemelerin tutarlı, şeffaf ve adil şekilde uygulanmasından fayda sağlayacağına olan inancımızı yansıtıyor.
“McLaren, sporun bütünlüğünü korumak ve düzenleyici çerçeveye olan güveni sürdürmek için FIA, Formula 1 ve diğer takımlarla yapıcı şekilde çalışmaya kararlıdır.”
Monako GP Sonucu Yeniden Değişebilir mi?
Formula 1, şu anda tamamen belirsiz bir sürece girmiş durumda ve kesin bir yanıt vermek mümkün değil.
Gasly’nin cezalarının kaldırılması ve podyumunun iade edilmesi zaten benzeri görülmemiş bir adım oldu. Bu nedenle, ilerleyen günlerde sonuçta başka değişiklikler olmayacağı kesin şekilde söylenemiyor.
Ancak, dikkate alınması gereken bazı önemli noktalar var.
En kritik husus, mevcut kurallar çerçevesinde hakemlerin yarış sırasında çekilen bir cezayı “geri alma” yetkisinin olmaması.
Hakemler, “Cezalandırılan diğer araçlar arasında, bazıları cezalarını çekti ve bu ne yazık ki yarış stratejilerini ve sonuçlarını etkiledi. Bu ihlallerin gerçekten yaşanıp yaşanmadığına dair sorular devam edecek. Hakemlerin, çekilmiş bir cezayı geri alma yetkisi yok. Böyle bir yetkinin nasıl uygulanabileceğini hayal etmek de mümkün değil. Ayrıca, başka hiçbir taraf, belirlenen süre içinde Gözden Geçirme Hakkı talebinde bulunmadı,” açıklamasını yaptı.
Mercedes’in başvurusunun bu gerekçeyle reddedilmesi bekleniyor. Mercedes, yeterli yeni delil sunamazsa, gözden geçirme hakkı kabul edilmeyecek.
Gasly’nin cezaları ile Russell’ın cezaları arasındaki temel fark, Russell’ın cezalarını yarış sırasında çekmiş olması, Gasly’nin ise cezasının damalı bayraktan sonra eklenmiş olması.
Mercedes takım patronu Toto Wolff da, başvurunun başarı şansının düşük olduğunu kabul etti.
Tüm Bu Süreç Ne Zaman Sonuçlanacak?
Sürecin ne zaman sona ereceğini öngörmek güç, ancak Formula 1 yönetimi, bu krizin bir an önce çözülmesini istiyor.
Monako’daki ceza krizinin, Avusturya Grand Prix’sinden önce kapanması ideal senaryo olarak görülüyor. Ancak mağdur olduğunu düşünen takımlar bu konuda farklı görüşte olabilir.
Belirlenmiş kesin bir takvim yok. Mercedes’in gözden geçirme başvurusu için ise kararın en geç hafta sonu sonuna kadar çıkması bekleniyor.
Mercedes’ten bir temsilci, Cumartesi günü saat 08.00’de (İngiltere saatiyle) hakemlerle sanal ortamda toplantıya katılacak. Eğer Mercedes, yeni delil eşiğini aşarsa, kısa süre sonra ikinci bir duruşma yapılacak.
McLaren ve Red Bull’un FIA Uluslararası Temyiz Mahkemesi’ne başvurmuş olması nedeniyle, bu sürecin daha uzun sürmesi ve birkaç haftayı bulması bekleniyor.
Henüz kesin bir tarih belirlenmedi. Ancak Crash.net’in edindiği bilgilere göre, McLaren ve Red Bull, başvurularının hızlandırılması için talepte bulundu.
Son olarak, bir F1 takımının FIA Uluslararası Temyiz Mahkemesi’ne başvurduğu en son örnek 2019’da Alfa Romeo’ydu. Takım, start ihlalleri nedeniyle verilen cezaları protesto etmiş, ancak itirazı kabul edilmemişti.
Bu süreç, Formula 1 için oldukça talihsiz bir tablo oluşturdu ve gözler, heyecan verici şampiyonluk mücadelesi yerine tartışmalara çevrildi. Süreç tamamlandığında, benzer bir durumun tekrar yaşanmaması için önemli dersler çıkarılması gerekecek.
Kaynak: Crash.net // https://www.crash.net/f1/feature/1098947/1/explained-what-next-f1s-penalty-saga-and-will-monaco-gp-result-change-again
