Formula 1’de uzun süredir tartışma konusu olan bazı uygulamalar, geçtiğimiz hafta yeni Madring pistinde düzenlenen ilk yarışta bir kez daha gündeme geldi.
Öncelikle, sanal güvenlik aracı (VSC) uygulamasına değinmek gerekiyor. Evet, her araç pistte kaldığında güvenlik aracının piste girmesindense VSC’nin kullanılması daha iyi bir çözüm gibi görünüyor. Ancak gerçek şu ki, pilotlar sarı bayrak veya çift sarı bayrak kurallarına tam anlamıyla uysa ve tutarlı bir ceza sistemi uygulansa, VSC’ye bu kadar sık ihtiyaç duyulmazdı.
Ancak mevcut durumda bu uygulama yarışların akışını olumsuz etkiliyor.
Madring’de Lando Norris’in yarışı kaybetmeyi hak etmediği açıktı. Norris, yarışın kontrolünü tamamen elinde tutarken, pist üzerindeki pozisyonu nedeniyle Kimi Antonelli’ye geçilmek zorunda kaldı. Hatta Antonelli de, “Kazanmak güzel ama bugün Lando’nun galibiyeti hak ettiğini düşünüyorum. Bu yüzden zaferin tadı tam olarak çıkmadı,” ifadelerini kullandı.
Norris, kendi deyimiyle Formula 1 kariyerinin en iyi sıralama turunu attı ve pole pozisyonundan başlayarak orta hamur lastiklerle iyi bir tempo yakaladı. 14. turun sonunda, pit girişini geçtikten hemen sonra yarış direktörü Lance Stroll’un aracı kenara çekmesiyle VSC uygulamasına geçti. Rakipleri pit stop avantajı elde ederken, VSC kaldırıldığında Norris bu avantajdan yararlanamadı.
Aslında, yönetmelik değişikliğine dahi gerek olmadan, VSC süresince tüm pilotların en az bir kez start-finiş çizgisinden geçmesi kuralı getirilse bu tür durumlar önlenebilir.
Böylece tüm pilotlar, pit stop sırasında zaman kaybını minimuma indirebilecek ve yarış sonucunda şans faktörü devre dışı bırakılmış olurdu.
Benzer bir uygulama güvenlik aracı periyodunda da mevcut; güvenlik aracı pit girişinde pite giriyor ancak pilotlar start-finiş çizgisine kadar birbirlerini geçemiyor.
Elbette, Norris başka nedenlerle de yarışı kaybedebilirdi, ancak bu şekilde galibiyetinin elinden alınması yarış sonucunu doğrudan etkiliyor.
Buradaki asıl soru ise şu: Bu tür bir durum, bir gün kasıtlı olarak yarış sonucunu manipüle etmek için kullanılabilir mi? Bu yarışta böyle bir durum yaşanmadı, ancak şampiyonluk mücadelesinin sonlarına doğru puanlar için yakın bir mücadelede bu tür bir uygulama sorgulanabilir.
Bazı görüşlere göre bu uygulama yarış mesafesini azaltıyor, ancak katılmak mümkün değil. Madring’deki bu olayda, VSC süresi sadece 20 saniye daha uzayacaktı ve bu da yarışa büyük bir etki yapmayacaktı.
Red flag uygulamalarındaki sorunlar
Diğer bir tartışmalı konu ise, sıralama turlarında kırmızı bayrak uygulaması. Sıralama turlarında kırmızı bayrağa sebep olan pilot, genellikle sadece aracı hasar gördüğü için olumsuz etkileniyor. Ancak hızlı turunda olan diğer pilotlar, turlarını tamamlayamayıp bir set lastiği kaybedebiliyor.
Neden kırmızı bayrak, olayın yaşandığı noktadan start-finiş çizgisine kadar olan bölüm için uygulanmıyor? Böylece olayın yaşandığı bölgeyi geçen pilotlar hızlı turlarını tamamlayabilir.
Ayrıca, tıbbi müdahale gerektiğinde, tıbbi araç pit yolunun sonunda piste çıkarak doğrudan kırmızı bayrak bölgesine ulaşabilir.
Evet, start-finiş çizgisi ile olayın yaşandığı bölge arasında kalan pilotlar yine lastik seti kaybedebilir, ancak her durumda tüm tarafları memnun etmek mümkün değil. En azından bu şekilde bazı pilotlar avantaj elde edebilir.
Kırmızı bayrağa sebep olan pilota ceza verilmesi konusunda ise, Formula 2’de kırmızı bayrağa sebep olan pilotun tüm sıralama turları iptal ediliyor. Bu uygulama oldukça ağır olsa da, sadece en hızlı turun silinmesi daha adil bir ceza olabilir. Bu da, bir üst tura çıkma veya son sıralama seansında griddeki yerini belirleme açısından önemli bir fark yaratabilir.
Ayrıca, yarış sırasında verilen kırmızı bayrakta, pilotların lastik hamurunu değiştirmesine izin verilmemesi gerektiği görüşü de öne çıkıyor. Böylece iki farklı lastik hamuruyla yarışma zorunluluğu sağlanamaz.
Elbette, pistteki enkazdan kaynaklı lastik hasarı veya patlak riskini azaltmak için lastik değişimine izin verilebilir, ancak bu durumda tüm pilotlar için eşit bir uygulama olur. Bu da, kırmızı bayrak öncesi pite girenlerle girmeyenler arasında yarış sonucuna etki eden faktörleri azaltır.
Kaynak: The Race // https://www.the-race.com/formula-1/four-incident-rule-changes-f1-should-make/
